Mo Mường: Di sản “vạn năm tuổi”

Tin liên quan

Đến nay, chẳng ai rõ nghề Mo Mường và nghề Mo có từ bao giờ, chỉ biết rằng nghề này đã hình thành cùng thời với sử thi “Đẻ đất, đẻ nước”. Từ bao đời nay, Mo là một trong những di sản văn hóa phi vật thể đặc sắc của người Mường. Đó là loại hình nghi lễ gắn liền với các lễ thức tín ngưỡng do thầy Mo thực hiện, mà điển hình nhất là lễ tang ma của người Mường. Có thể coi Mo Mường như một “áng sử thi” phản ánh vũ trụ quan, thế giới quan, nhân sinh quan và đời sống xã hội của người Mường cổ xưa.

Ngay từ đầu thế kỷ XX, Mo Mường đã được giới khoa học trong và ngoài nước quan tâm sưu tầm, nghiên cứu. Tuy nhiên, theo thời gian, do những nguyên nhân khách quan và chủ quan, cơ hội thực hành và gìn giữ những giá trị văn hóa độc đáo của Mo Mường dần bị thu hẹp lại và có nguy cơ mai một.

mo muong 1 1660468070946789643579 - Mo Mường: Di sản "vạn năm tuổi"

Theo Phó Viện trưởng Viện Âm nhạc, để hoàn thành hồ sơ trình UNESCO, Mo Mường đang gặp phải rất nhiều những khó khăn. Ngoài khó khăn về bố trí kinh phí thì các tỉnh đứng tên trong hồ sơ đều phải có được quyết định công nhận Mo Mường của tỉnh mình là Di sản phi vật thể cấp quốc gia trước tháng 12 năm nay. Thế nhưng ngoài Hòa Bình đã có quyết định vào năm 2016 thì các tỉnh khác đang gặp nhiều khó khăn hoàn thành thủ tục trên để đáp ứng kịp tiến độ.

Cần tháo gỡ những “điểm nghẽn”

Có thể nói, mặc dù hội tụ đầy đủ “thiên thời, địa lợi, nhân hòa” nhưng giống như nhiều loại hình di sản phi vật thể, Mo Mường vẫn đang phải phải loay hoay trên hình trình được vinh danh. Không những vậy, điều lo lắng hiện nay là tiếng Mường nói chung, Mo Mường nói riêng có nguy cơ thất truyền ở các thế hệ tiếp theo.

Việc gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa Mường, trong đó có ngôn ngữ Mường và ngôn ngữ Mo Mường là trách nhiệm nặng nề đặt lên vai không chỉ các cơ quan văn hóa, giáo dục mà của toàn xã hội. Ở đó, đòi hỏi toàn xã hội cùng chung vai gánh vác, chia sẻ, cộng đồng trách nhiệm để kho tàng văn hóa quý báu này được vinh danh và trường tồn cùng dân tộc.

mo muong 3 1660468071015210884598 - Mo Mường: Di sản "vạn năm tuổi"

Đồng quan điểm, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hòa Bình Bùi Thị Niềm bày tỏ: Mo Mường đã được xác định là di sản văn hóa phi vật thể “đang sống” và là biểu đạt sống do tổ tiên ông cha truyền lại cho con cháu. Việc bảo tồn và phát huy các giá trị đặc sắc của Mo Mường là rất quan trọng, bởi nó cho ta ý thức về bản sắc và sự thân thuộc, nối quá khứ với hiện tại và tương lai. Hiểu biết đúng đắn về giá trị của Mo Mường được coi như hiểu biết về một nền văn hóa cổ sơ của người Mường.

Do đó, bà Niềm đề nghị, đối với các tỉnh thành tham gia xây dựng hồ sơ cần khảo sát, kiểm kê để thống kê chính xác hoạt động thực hành Mo Mường trong đời sống nhân dân, nắm lại số nghệ nhân Mo Mường. Cần phải nghiên cứu toàn diện và khoa học về Mo Mường để từ đó có phương thức bảo tồn, phát huy một cách khoa học.

Đặc biệt, phải tập hợp nghệ nhân, tiến tới vận động thành lập các câu lạc bộ về bảo tồn và phát huy di sản văn hóa Mo Mường tại địa bàn các xã, huyện. Một điều quan trọng nữa, theo bà Niềm, đó là cần nghiên cứu chính sách đãi ngộ đối với các nghệ nhân nắm giữ di sản Mo Mường; quan tâm xem xét lập hồ sơ công nhận nghệ nhân Mo Mường đạt danh hiệu Nghệ nhân ưu tú.

Nguồn: Phụ Nữ Việt Nam

Tin cùng chuyên mục

Comments

Advertismentspot_img

Hot news